Szprotawa Muzeum Ziemi Szprotawskiej / Museum Sprottau / Galeria Zbiorów Regionalnych
 
Nawigacja
Muzeum wita!
Publikacje
Matuszkiewicz
Archiwalne cytaty
Pracownicy
Ewidencja Archiwum
Szukaj
Kontakt
Regioportal
Kronika Szprotawy
Kajak Port Szprotawa
Kajak Port Szprotawa
Wały Śląskie
Wały Śląskie. Tajemnice dawnych granic
Epitafium Bartłomieja
Epitafium Bartłomieja Szprotawa
 Sensacyjny dokument o pałacu w Długich k/Szprotawy
Sensacyjny dokument o pałacu w Długich

Archiwalne ujęcie pałacu w Długich k/Szprotawy

Plotek o niemieckich ciężarówkach z kosztownościami podążających w nieznanym kierunku pod koniec II wojny światowej funkcjonuje w obiegu całe mnóstwo. Do rangi światowych legend o ukrytych skarbach urosły epizody związane z bursztynową komnatą czy złotem Wrocławia.
Natomiast rzadziej bywa, by tego typu przekazy były podparte jakimiś dokumentami. Co z drugiej strony wcale nie dyskwalifikuje ewentualnej autentyczności zdarzenia. Niekiedy do spektakularnych odkryć tajnych skrytek III Rzeszy dochodziło w drodze przypadku. W ten sposób zdemaskowano np. depozyty niemieckich archiwów z Wrocławia i Berlina, ulokowane w nawach kościołów Wniebowzięcia NMP i Ciała Chrystusa w Szprotawie. Co ciekawe, Muzeum Ziemi Szprotawskiej dysponuje eksponatem pochodzącym z dawnej Królewskiej Galerii Narodowej w Berlinie. A w krypcie kościoła ewangelickiego odnaleziono skrytkę miejscowego regionalisty z cennymi dokumentami. Czy to był przypadek, że odpowiedzialny za okrywanie cennych dóbr kultury słynny już dr Grundmann w 1944 roku gościł w Szprotawie z oficjalną wizytą?

Obecnie niewielkiej grupie zainteresowanych znana jest tajemnicza działalność Przedsiębiorstwa Poszukiwań Terenowych z lat 1946-50, a więc świeżo po wojnie. Na jej ślady natrafił Marek Lubicz-Woyciechowski w zasobach Archiwum Państwowego we Wrocławiu, dając upust zdobytej wiedzy w wydanej w 2006 roku publikacji. Jedna z najciekawszych i niewyjaśnionych relacji obejmuje teren ziemi szprotawskiej, a konkretnie dotyczy wsi Długie. Wedle raportu sporządzonego w 1949 roku sierżant podchorąży Milicji Obywatelskiej oświadczył, że Niemcy swego czasu wysiedlili ludzi z okolicy i wozili coś do zamku samochodami. Wiadomość ma pochodzić od niejakiego Polańskiego, który miał za kochankę tutejszą Niemkę. Niemka dodała, że przedmioty te są pilnie strzeżone. Przez kogo, nie wiadomo. Tyle raport opatrzony numerem 113/I-49.

Podejmując próbę zweryfikowania sensacyjnego przekazu, bez problemu odnajdujemy w Długich rokokowy pałac (nie zamek). Wyjątkowo szczęśliwie przetrzymał czasy PRL. Dziś jest w rękach prywatnych. We wsi środkowej znajduje się ponadto inna budowla rezydencjonalna - dwór.
Z ustnych przekazów dowiadujemy się, że we wsi rzeczywiście po wkroczeniu oddziałów radzieckich w lutym 1945 roku pozostała grupa jakichś Niemek. To zdumiewająca informacja, ponieważ z reguły z obawy przed gwałtami i represjami ze strony sowietów większość rdzennych Niemców, a szczególnie kobiety, uciekały w kolumnach w głąb Niemiec. Zrazu nasuwa się pytanie, w jakim celu Niemki pozostały w Długich? Strzeżenie ukrytych przez Niemców dóbr przez pozostawione na miejscu nie budzącej podejrzeń osoby już nikogo nie dziwi i jest czymś oczywistym.

PPT niczego w Długich nie znalazło, przynajmniej oficjalnie, zalecając dalsze poszukiwania. Jakkolwiek na tle wielu podobnych historyjek, tę dzięki raportowi z 1949 roku można uznać przynajmniej za prawdopodobną. Wtedy należy zapytać, co ukryto w pałacu (i w którym) i czy nadal to się tam znajduje?
Z drugiej strony wiadomo również, że zarówno sowieci jak i polskie służby czy zorganizowane grupy szabrowników zdołali zdemaskować i zlikwidować takie skrytki. Czasem zupełnie przypadkowo natrafiano na nie podczas prac remontowych. Rezydencje w Długich były swojego czasu ogólnodostępne, co nie jest bez znaczenia.

Maciej Boryna, 2014

Skorzystano z następujących źródeł:
- M.Lubicz-Woyciechowski: Tajemnicza działalność Przedsiębiorstwa Poszukiwań Terenowych, 2006
- M.Boryna: Sensacje Ziemi Szprotawskiej, 2000
- M.Boryna, K.Danielkowska: Felix Matuszkiewicz ze Szprotawy, 2014 [Link]

Dodane przez muzeum dnia marzec 24 2014 10:00:36 2150 Czytań · Drukuj

Szprotawa i okolice
Radio Bory Dolnośląskie
Puszcza Wiechlicka Go!
Puszcza Wiechlicka
Pustynia Kozłowska
Pustynia Kozłowska
Park Drogowskazów
SZPROTAWSKI PARK KAMIENNYCH DROGOWSKAZÓW
Ostatnie Artykuły
Ewidencja Archiwum M...
Ewidencja Archiwum M...
Ewidencja Archiwum M...
Szprotawa 1260 czy 1...
Szprotawa i okolice....
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie